Vergi ve SGK Borcunda 72 Ay Taksit: Son Başvuru 31 Ağustos 2026

2026 yazında vergi dairesine ve SGK'ya borcu olan işletmeler için önemli bir pencere açıldı. Haziran ayında peş peşe yayımlanan bir kanun, bir Cumhurbaşkanı Kararı, bir tebliğ ve bir genelge ile birikmiş kamu borçlarının 72 aya kadar taksitlendirilebilmesi ve bu taksitlere yıllık %39 yerine %29 tecil faizi uygulanması mümkün hale geldi.

Bu pencerenin kapanma tarihi net: 31 Ağustos 2026. Bu tarihten sonra yapılan başvurularda düşük faiz oranı ve uzun taksit imkânı geçerli olmayacak.

Bu rehberde düzenlemenin kimleri kapsadığını, hangi borçların taksitlendirilebileceğini, kaç taksit alabileceğinizi ve başvuruyu nasıl yapacağınızı vergi ve SGK tarafı ayrı ayrı ele alarak anlatıyoruz.

Bu bir "yapılandırma" değil, tecil ve taksitlendirme

En sık karıştırılan nokta burası. Kamuoyunda geçmişte "vergi affı" veya "yapılandırma" olarak bilinen düzenlemeler, özel bir kanunla çıkar ve genellikle gecikme zammının silinip yerine Yİ-ÜFE oranında daha düşük bir tutar hesaplanmasını, bazı cezaların tamamen kaldırılmasını içerir.

Buradaki düzenleme farklı. Dayanağı, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 48 inci maddesindeki tecil (erteleme) müessesesi. Yani:

• Borç aslınız silinmez, gecikme zammınız Yİ-ÜFE'ye çevrilmez.
• Vade tarihinden tecil talep tarihine kadar geçen süre için gecikme zammı normal şekilde hesaplanır ve toplam borca eklenir.
• Kazancınız, bu toplam borcu uzun vadeye yayabilmek ve taksitlere piyasa koşullarının altında bir faiz oranı uygulatabilmek.

Karşılığında da bir avantaj daha var: tecil devam ettiği sürece icra takibi, haciz ve satış işlemleri durur. Borcunuz nedeniyle bloke edilmiş bir işleyişiniz varsa, pratikte en değerli sonuç budur.

Düzenlemenin mevzuat zinciri

Konu tek bir metinden değil, birbirini tamamlayan dört düzenlemeden oluşuyor:

Kısacası kanun süreyi uzattı, Cumhurbaşkanı Kararı teminat sınırını yükseltti, tebliğ ve genelge ise uygulamayı ve 31/8/2026 son başvuru tarihini belirledi.

Vergi dairesi borçları

Hangi borçlar kapsamda?

Tebliğ kapsamına, 5/6/2026 tarihi itibarıyla (bu tarih dâhil) vadesi geldiği hâlde tebliğin yayımlandığı 16/6/2026 tarihine kadar ödenmemiş olan ve Hazine ve Maliye Bakanlığına bağlı vergi dairelerince tahsil edilen tüm kamu alacakları giriyor.

Bu, alışılagelmiş yapılandırma kanunlarına göre oldukça geniş bir kapsam: gelir vergisi, kurumlar vergisi, gelir stopaj, damga vergisi, vergi cezaları, motorlu taşıtlar vergisi, trafik idari para cezaları, köprü ve otoyol geçiş ücretleri ve bunların fer'ileri kapsama giriyor.

Hangi borçlar kapsam dışı?

Tebliğ dört kalemi açıkça dışarıda bırakıyor:

• Özel tüketim vergisi (ÖTV)
• 2026 yılı gelir veya kurumlar vergisine mahsup edilecek geçici vergi
• Bu vergilere bağlı vergi ziyaı cezaları, gecikme faizleri ve gecikme zamları
• Bu vergilere ait beyannameler üzerinden tahakkuk eden damga vergileri ile bunlara ilişkin gecikme zamları

Ayrıca vadesi 5/6/2026 tarihinden sonra olan alacaklar bu tebliğ kapsamında değerlendirilmiyor. Bu başvurular reddedilmiyor; genel hükümler yani Seri:A Sıra No:1 Tahsilat Genel Tebliği kapsamında (dolayısıyla cari %39 tecil faiziyle) sonuçlandırılıyor.

Kaç taksit alabilirsiniz?

Taksit sayısı üç kritere göre belirleniyor: borçlunun çok zor durum hâli, alacağın türü ve borçlunun hukuki statüsü.

1. Çok zor durum hâline göre (likidite oranı)

16/6/2026 tarihi itibarıyla faal mükellefiyet kaydı bulunan ve bilanço esasına veya işletme hesabı esasına göre defter tutan mükellefler için:

Bunların dışında kalan tüm borçluların borçları 48 eşit taksitte ödenir.

Likidite oranı şu formüllerle hesaplanıyor:

• Bilanço esası: (Dönen Varlıklar − Stoklar) ÷ Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar
• İşletme hesabı esası: (Kasa + Banka + Kısa Vadeli Alacaklar) ÷ Kısa Vadeli Borçlar

Dikkat edilmesi gereken ters mantık şu: oran ne kadar düşükse taksit sayısı o kadar yüksek. Çünkü düşük likidite, ödeme güçlüğünün göstergesi sayılıyor. 72 aylık azami süreye ulaşmak için likidite oranınızın 0,30 ve altında olması gerekiyor.

2. Alacağın türüne göre

Katma değer vergisi ve banka ve sigorta muameleleri vergisinden kaynaklanan borçlar ile bunlara ilişkin vergi ziyaı cezaları, gecikme faizi ve gecikme zamları — ayrıca bu vergilere ait beyannameler üzerinden tahakkuk eden damga vergileri — likidite oranınız ne olursa olsun 12 eşit taksitte ödeniyor.

Bu, çok kritik bir ayrıntı. KDV borcu ağırlıklı bir işletmeyseniz "72 ay" başlığına bakıp planlama yapmayın; borcunuzun KDV kısmı 12 ayda kapanacak şekilde kurgulanır.

3. Hukuki statüye göre

İl özel idareleri, belediyeler, yatırım izleme ve koordinasyon başkanlıkları, bunlara bağlı kamu tüzel kişiliğini haiz kuruluşlar ve bunların doğrudan veya dolaylı olarak sermayesinin yarısından fazlasına sahip oldukları tüzel kişiler (belediye şirketleri dâhil), borç türü ayrımı yapılmaksızın kapsamdaki tüm borçlarını 72 eşit taksitte ödeyebiliyor.

Örnek: karma borç nasıl taksitlenir?

GİB'in yayımladığı rehberdeki örnek, KDV ayrımını net gösteriyor:

Faal mükellefiyeti bulunan bir A.Ş., toplam 648.000 TL borcu için başvuruyor. Mükellefin likidite oranı 0,30'un altında.

Yani aynı başvuru içinde iki ayrı ödeme temposu doğuyor. İlk 12 ay boyunca aylık yük belirgin şekilde daha ağır olacak; nakit akış tablonuzu bu gerçeğe göre kurmanız gerekiyor.

Borçlular isterlerse tebliğde belirlenen taksit sayılarından daha az sayıda taksit de tercih edebiliyor.

Tecil faizi, teminat ve ödeme planı

• Tecil faizi: Yıllık %29. (Cari oran %39.)
• Teminat: 10 milyon TL ve altındaki amme alacakları için teminat aranmıyor. 10 milyon TL'nin üzerindeki alacaklarda, aşan kısmın yarısı kadar teminat gerekiyor.
• İlk taksit: Eylül/2026 ayında başlıyor, ödemeler aylık eşit taksitler hâlinde yapılıyor.
• Toplam borç taksit sayısına bölünüyor; lira kesirleri ilk taksite ekleniyor. Taksitleri vadesinden önce ödemek mümkün, bu durumda tecil faizi ödeme tarihine göre hesaplanıyor.
• Başvurular, borç tutarına bakılmaksızın vergi dairesi müdürleri tarafından sonuçlandırılıyor.

Başvuru: nereye, nasıl, ne zaman?

Başvuruların 31/8/2026 tarihine kadar (bu tarih dâhil), tebliğ ekindeki dilekçe ile yapılması gerekiyor. Kanallar:

• Elektronik ortamda: gib.gov.tr, Dijital Vergi Dairesi (dijital.gib.gov.tr) veya e-Devlet (turkiye.gov.tr)
• Yazılı olarak: borçlu olunan vergi dairesine doğrudan, posta yoluyla ya da diğer vergi daireleri aracılığıyla

İki kuralı atlamayın:

1. Birden fazla vergi dairesine borcunuz varsa, her birine ayrı ayrı başvurmanız gerekiyor.
2. Kısmi başvuru yapılamıyor. Vergi dairesine olan, tebliğ kapsamındaki tüm borçlarınız için tecil talebinde bulunmak zorundasınız.

Başvuru tarihi olarak; elektronik başvurularda başvurunun yapıldığı tarih, taahhütlü posta veya APS ile yapılan başvurularda postaya verildiği tarih, adi posta ile yapılanlarda ise vergi dairesi kayıtlarına giriş tarihi esas alınıyor. Son güne bırakacaksanız adi posta kullanmayın.

SGK prim borçları

SGK, aynı imkânı 19/6/2026 tarihli 2026/15 sayılı Genelge ile uygulamaya aldı. Mantık aynı, ancak takvim ve eşiklerde önemli farklar var.

Kapsam

5510 sayılı Kanunun 4/1-(a) bendi kapsamında sigortalı çalıştıran işverenler ile 4/1-(b) kapsamındaki sigortalılık statülerinden (Bağ-Kur) kaynaklanan;

• 2026 yılı Haziran (dâhil) öncesi ay/dönemlere ilişkin sigorta primleri,
• İşsizlik sigortası primleri,
• 31/8/2026 tarihine kadar tebliğ edilmiş ve kesinleşmiş idari para cezaları,
• Bunlara ilişkin gecikme cezası ve gecikme zammı

tecil kapsamına giriyor.

Süre: likidite oranına göre 36 veya 72 ay

SGK tarafında tablo daha sade:

Genelge ayrıca "36 ayı aşan tecillerde kademeli tecil uygulanmayacaktır" hükmünü getirdi. Kademeli tecil, uzun vadeli tecillerde ilk aylarda düşük, ilerleyen aylarda artan taksit tutarı uygulanması demekti; 36 ayı aşan planlarda artık eşit taksit esas olacak.

Teminat ve faiz

• Tecil faizi: 31/8/2026 tarihine kadar yapılacak tecil işlemlerinde yıllık %29.
• Teminat: Teminatsız tecil tutarı 250.000 TL'den 10.000.000 TL'ye yükseltildi. 10 milyon TL'yi aşan borçlarda aşan kısmın yarısı kadar teminat alınıyor.

Teminat hesabında kritik nokta: sınır ünite bazında uygulanıyor. Genelgedeki örneğe göre, üç ayrı il müdürlüğüne 8 + 7 + 5 milyon TL borcu olan bir şirket, toplamda 20 milyon TL borçlu olmasına rağmen her bir ünitedeki borç 10 milyon TL'yi aşmadığı için teminat göstermeden tecil yaptırabiliyor.

En kritik fark: ilk taksit 31 Ağustos'a kadar ödenmeli

Vergi tarafında ilk taksit Eylül/2026'da başlıyor. SGK tarafında ise durum farklı:

31/8/2026 tarihine kadar tecil talebinde bulunan borçluların ilk taksiti (peşinatı) en geç 31/8/2026 tarihine kadar ödemeleri gerekiyor. Tecil işlemi, ilk taksit tutarının defaten ödendiği tarihte başlıyor. Belirlenen süre içinde ilk taksit ödenmezse borçlu %29 oranındaki tecil faizinden yararlanamıyor.

Yani SGK'da 31 Ağustos hem son başvuru hem de ilk ödeme tarihi. Başvuruyu son güne bırakırsanız, ödeme planının çıkması ve peşinatın yatırılması için zaman kalmayabilir. Bu, düzenlemenin en çok hak kaybına yol açabilecek maddesi.

Başvuru usulü

Başvurular, borçlara yönelik icra takip işlemlerinin yürütüldüğü ünitelere, 2024/12 sayılı Genelge ekindeki Ek-1 tecil talep formu ile birlikte durumunuza uyan Ek-1/a çok zor durum raporu veya Ek-1/b mali durum bildirim formu eklenerek yapılıyor. Formların eksiksiz doldurulması gerekiyor; eksiklikler giderilmezse talep reddediliyor.

Birden fazla ünitede borcu olanlar her bir üniteye ayrı ayrı başvuruyor. Posta ile başvurularda taahhütlü, iadeli taahhütlü, APS veya PTT Kargo kullanılırsa postaya veriliş tarihi Kuruma veriliş tarihi sayılıyor.

4/1-b sigortalısı olup aynı zamanda işveren sıfatı da bulunanlarda, sigortalılıktan kaynaklanan borç ile işverenlikten kaynaklanan borçlar ayrı ayrı değerlendiriliyor.

İlk taksit sonrası ne oluyor?

İlk taksit ödendikten sonra:

• İcra takip, haciz ve satış işlemleri durduruluyor.
• İşletmeye kayıtlı araçlar üzerindeki yakalama şerhleri kaldırılıyor (hacizler devam ediyor).
• Satış ilanına çıkılmış mallarda, satış tarihinden önce ilk taksit ve tüm masraflar ödenirse satış işlemi iptal ediliyor.

Devam eden tecilleriniz varsa

4/6/2026 tarihinden önce tecil talebinde bulunmuş ve ilk taksitini ödemiş borçluların, henüz karara bağlanmamış talepleri ile devam eden tecil işlemlerinde:

• Talep etmeleri hâlinde, likidite oranı 0,51–1,00 arasındaysa kalan taksit süresine azami 18 ay, 0,50 ve altındaysa azami 36 ay ilave süre eklenebiliyor.
• Başvuru şartı aranmaksızın, 16/6/2026 tarihinden itibaren taksitlere yıllık %29 tecil faizi uygulanıyor. Önceki dönem için eski oranlar geçerli.

Daha önce yüksek oranla tahsil edilmiş tecil faizlerinin iadesi veya mahsubu mümkün değil.

Vergi ve SGK tarafı: özet karşılaştırma

Atlanmaması gereken ayrıntılar

Mevcut yapılandırmalarınızın ödenmemiş taksitleri kapsamda değil. Özel kanunlara göre yapılandırılmış ve tebliğin/genelgenin yayımı tarihi itibarıyla ihlal olmamış dosyalara konu taksitler, bu düzenleme kapsamında tecil edilemiyor. Yani "yapılandırmam vardı, taksitleri ağır geldi, buraya aktarayım" mümkün değil.

Borcu yoktur yazısı için %10 kuralı. Taksitlendirilen borçların, borç durumunu gösterir belgede yer almaması için tecil edilen borç tutarının (tecil faizi hariç) en az %10'unun ödenmiş olması gerekiyor. İhale veya hakediş süreçlerinde bu eşiği planlamanız gerekebilir.

Tecil ihlali kuralları esnetildi. Taksitlerin süresinde ödenmemesi veya eksik ödenmesi tecili ihlal ediyor. Ancak bir takvim yılında en fazla iki taksitin süresinde ödenmemesi ihlal sayılmıyor; bu taksitlerin, takip eden taksit ödeme süresi içinde tecil faiziyle birlikte ödenmesi şart. Son taksit söz konusuysa, son taksit ödeme süresini takip eden ayın sonuna kadar ödenmesi gerekiyor.

Sorumlu sıfatıyla borçlular da yararlanabiliyor. Mirasçılar, kefiller, şirket ortakları ve kanuni temsilciler, sorumlu oldukları tutar için tebliğ hükümlerinden yararlanabiliyor. Adi ve kollektif şirket ortakları da müteselsil sorumlu oldukları borçlar için vergi dairesine yazılı başvuruda bulunabiliyor.

Araç sahipleri için iki ayrı sonuç. MTV mükelleflerinin her bir taşıt itibarıyla hesaplanacak toplam borç üzerinden başvurması zorunlu. Tecil edilen araç borçları, tecil ihlal edilmediği sürece fenni muayene izin belgesi alınmasına engel olmuyor. Ancak aracın satış ve devri için tecil edilen borçların tamamının ödenmiş olması gerekiyor.

Mahsuben iade talebiniz varsa tercih yapmalısınız. Mahsup talebi sonuçlanmamış borçlarınızı kapsam dışında tutabilir, ya da başvuru süresi içinde mahsup talebinizden vazgeçtiğinizi bildirerek bu borçları da tecile dâhil ettirebilirsiniz.

Bu düzenleme sizin için mantıklı mı?

Karar verirken şu dört soruyu sırayla cevaplayın:

1. Borç ödenmeden bekliyor mu? Tecil, borç aslını veya birikmiş gecikme zammını silmiyor. Ödemeden beklettiğiniz sürece gecikme zammı işlemeye devam ediyor (güncel oranı GİB üzerinden teyit edin). Tecil talep tarihi bu birikimi durduran nokta olduğu için, karar vermeyi geciktirmenin doğrudan bir maliyeti var.

2. Likidite oranınız kaç? 72 ay manşeti herkes için geçerli değil. Bilançonuzda (Dönen Varlıklar − Stoklar) / Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar oranını hesaplayın. 0,50'nin üzerindeyseniz vergi tarafında 36 taksit alırsınız. Bu hesabı, ön muhasebe verilerinizden düzenli üretebiliyor olmanız süreci hızlandırır — ön muhasebe programınızın cari, kasa ve banka verileri güncel değilse doğru oranı çıkarmakta zorlanırsınız.

3. Borç kompozisyonunuz ne? Borcunuzun büyük kısmı KDV ise, vergi tarafındaki gerçek vadeniz 72 değil 12 ay olacak. Nakit akışınızı bu senaryoya göre test edin.

4. Haciz baskısı var mı? İcra takibi, haciz veya araç yakalama şerhi nedeniyle operasyonunuz kilitlenmişse, ilk taksit ödendiğinde bu işlemlerin durması tek başına başvuruyu değerli kılar.

Yapılacaklar listesi ve takvim

1. Bugün: Vergi dairesi ve SGK borç dökümlerinizi çıkarın. Birden fazla vergi dairesi / SGK ünitesi varsa hepsini listeleyin.
2. Bu hafta: Likidite oranınızı hesaplayın; hangi taksit dilimine girdiğinizi belirleyin. Borç kompozisyonunuzu KDV/BSMV ve diğerleri olarak ayırın.
3. Ağustos başı: SGK için Ek-1 ve Ek-1/a veya Ek-1/b formlarını hazırlayın. Vergi tarafı için Dijital Vergi Dairesi üzerinden başvuru adımlarını gözden geçirin.
4. Ağustos ortası (son güne bırakmayın): Başvuruları yapın. SGK'da ödeme planının çıkması ve peşinatın yatırılması için zamana ihtiyacınız olacak.
5. En geç 31 Ağustos 2026: SGK ilk taksitini (peşinatını) ödeyin.
6. Eylül 2026: Vergi tarafındaki ilk taksit dönemi başlıyor.
7. Devamında: Taksitleri takvime bağlayın. Bir takvim yılında iki taksitten fazlasını aksatmak tecili bozar.

Sık sorulan sorular

Borcumun sadece bir kısmı için başvurabilir miyim? Vergi tarafında hayır — vergi dairesine olan, tebliğ kapsamındaki tüm borçlar için talepte bulunmak zorunlu. Yalnızca mahsuben iade talebi bulunan borçlar için kapsam dışı tutma tercihi var.

Taksit sayısını ben seçebilir miyim? Tebliğde belirlenen sayıdan daha az taksit tercih edebilirsiniz; daha fazlasını talep edemezsiniz.

Erken kapatırsam avantajım olur mu? Taksitleri vadesinden önce ödeyebilirsiniz; bu durumda tecil faizi ödeme tarihi dikkate alınarak hesaplanır. Yani erken ödeme faiz yükünü düşürür.

31 Ağustos'tan sonra başvurursam ne olur? Talebiniz reddedilmez, ancak bu düzenleme kapsamında değerlendirilmez. Genel hükümler (Seri:A Sıra No:1 Tahsilat Genel Tebliği) çerçevesinde ve o tarihte yürürlükte olan tecil faizi oranıyla sonuçlandırılır.

Vadesi Temmuz 2026 ve sonrası olan borçlarım ne olacak? SGK tarafında bu dönemler mevcut ödeme planına eklenmiyor; bu borçlar için yürürlükteki geçerli tecil faiziyle ayrı bir tecil işlemi yapılabiliyor. Vergi tarafında da vadesi 5/6/2026 sonrası olan alacaklar bu tebliğ kapsamı dışında.

Kaynaklar

• Gelir İdaresi Başkanlığı, Vergi Dairesine Olan Borçların Düşük Oranlı Tecil Faizi ile Taksitlendirilmesi Rehberi (Haziran/2026, Yayın No: 610) — gib.gov.tr
• 7582 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun (4/6/2026 tarihli ve 33270 sayılı Resmî Gazete)
• 11414 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı (13/6/2026 tarihli ve 33279 sayılı Resmî Gazete)
• Tahsilat Genel Tebliği (Seri:B Sıra No:20) — 16/6/2026 tarihli ve 33282 sayılı Resmî Gazete
• SGK Sigorta Primleri Genel Müdürlüğü, 19/6/2026 tarihli ve 2026/15 sayılı Tecil İşlemlerinde Değişiklik konulu Genelge

Oranlar, eşikler ve süreler idari düzenlemelerle değişebilir. Başvuru öncesinde GİB ve SGK'nın güncel duyurularını kontrol etmenizi, borç kompozisyonunuza özel değerlendirme için mali müşavirinizle görüşmenizi öneririz.